Prefabrike yapılara getirdiği mimari, statik ve ısı standartlarıyla sektöründeki yerini sağlamlaştıran Bayramlar Mobilya Çelik Yapı, kısa sürede kurulan yapı elemanlarıyla iddiasını sürdürüyor. Uzun vadede, yurtiçi ve yurtdışı çalışmalarda uluslararası standardı yakalamak ve Türk prefabrik sektörünü tüm dünyada başarılı bir şekilde temsil etmek islediklerini belirten Genel Müdür Nedim Bayram, “Bu süreçte personelin, sektörde oluşacak yeniliklere uyum göstermesi için gerekli eğitimleri alması sağlanacağı gibi, firmanın yönetim olarak yeniliklere acık olmasının altyapısı da oluşturulacak” dedi. Krize ilişkin değerlendirmelerde de bulunan Nedim Bayram, “2009 yılı, yılbaşından itibaren tüm sektörlerde olduğu gibi prefabrik sektöründe de oldukça karamsar bir hava estirdi ve hemen tedbir alma zorunluluğunu getirdi” dedi. Bayram, “Tüm fazla harcamalar kısıldı. Personel alımlarım yavaşlattık. Hedeflediğimiz adımların atılmasını belli bir süre erteledik. Bu yılın ilk yansını kayıp olarak düşünerek, ikinci yarısından itibaren başlayan canlanmayla beraber kalan zamanı değerlendirmeye çalışıyoruz” ifadesini kullandı.

Atıl durumdaki şantiye, hastane ve ev gibi prefabrik yapıları satın alarak, müşterinin talebine göre istenilen yerde yeniden inşa eden Satanlar Prefabrik, ekonomiye katkıda bulunuyor.

Demir alım satımı yaparken, Marmara Depreminden sonra güvenli olduğu için çok fazla talep gören prefabrik sekrörüne giriş yapan Satanlar Konteynır Prefabrik, ikinci el prefabrik binaları satın alarak, talebe göre tekrar inşa ediyor. Demir, çelik konstrüksiyon, demir ve ikinci el konteyner alım satımı yapaklarını söyleyen Satanlar Konteynır Müdürü Ahmet Satan, “Prefabrik sektörüne depremden sonra giriş yaptık, ikinci el atıl durumdaki kullanılmayan şantiye, hastane ve ev gibi prefabrik yapıları satın alarak yerinden söküyoruz. Daha sonra da talebe göre kuruyoruz” dedi TOKİ konutları, baraj inşaatları, şantiyeler, sağlık ocakları, hastaneler, okul ve dershanelere hizmet verdiklerini kaydeden Satan, “Yaptığımız bu uygulama depreme de dayanıldı olduğu için yoğun ilgi görüyor. Siirt, Diyarbakır ve Ordu gibi Türkiye’nin dört bir yerine kurulum yapıyoruz. Sürekli büyüme halindeyiz” diye konuştu.

Adapazarı’ndaki hastane Bodrum’da otel oldu

5 bin metrekare depolarının olduğunu ve bu depolarda stok yaptıklarını söyleyen Satan, ikinci el prefabrik uygulamarı ile ilgili olarak şunları söyledi: Talep olduğunda hemen binayı inşa ediyoruz. Örneğin geçtiğimiz aylarda, Adapaza-rı’nda daha önce hastane olarak kullanılan 3 bin 500 prefabrik binayı satın aldık ve talep üzerine Bodrum’da bir otelin inşaatına yatakhane, yemekhane, çalışma odası, müdür odası gibi çalışanların kullanması için şantiye kurduk. Kalan kısmını da başka bir fabrikanın şantiyesi için kurduk. Prefabrik binalar birkaç defa kurulup kullanılabiliyor. Dolayısıyla Türkiye ekonomisine de katkıda bulunmuş oluyoruz.”

2008′in ilk üç aylık dönemine göre, üretim düşüşünün yüzde 43’ü bulduğu prefabrik sektörüne devlet eli uzandı. Hazine Müsteşarlığı, tarafından yayımlanan “Bölge Bazında Desteklenecek Sektörler Taslağı”na göre; dört ayrı bölgeden toplam 39 ilde prefabrik üretimine yönelik teşvik uygulanacak. Yılın ilk yansını kayıp olarak gören firmalar da teşviklere kilitlendi.

Yeni nesil inşaat anlayışının vazgeçilmez öğelerinden prefabrikler, yaklaşık 20 yıla yakın bir geçmişe sahip olduğu Türkiye’de özellikle Marmara Depremi’nden sonra büyük bir ivme yakalamasına rağmen krizden etkilenmekten kurtulamadı. Son 10 yıllık süreçte, deprem için en iyi çözüm olmasının yanında, ucuz ve pratik şekilde inşa edilmesi nedeniyle prefabrik konutlara olan rağbet giderek artmıştı. Ta ki 2008 sonunda etkisi giderek derinleşen mali krize kadar. Yetersiz denetim ve toplumda kalite talebinin olmaması nedeniyle ortaya çıkan haksız rekabet, kalifiye işgücü eksikliği, kamu yatırımlarında hıza önem verilmemesi nedeniyle prefabrikasyonun kamu yatırımlarında kullanılmaması ve Ar-Ge faaliyetlerine gerekli önemin verilmemesi gibi sorunlarla boğuşan prefabrik üreticilerine devlet eli uzandı.

Üretimdeki düşüş %40′ı aştı, 2007’de 209,8 bin dolar olarak  gerçekleşen prefabrik malzemeleri ihracat oranını 2008′de 278,8 bin dolara çıkaran sektörün, geçen yılın son çeyreğinde düşüş trendine girmesi yetkilileri harekete geçirdi. Türkiye’yi dört bölgeye ayıran yeni teşvik paketi çerçevesinde Hazine Müsteşarlığı, tarafından Temmuz ayında yayınlanan “Bölge Bazında Desteklenecek Sektörler Taslağında prefabrik yapı elemanları alanında da dört ayrı bölgeden 39 ile teşvik uygulanacağı belirtildi. 21’i üçüncü bölgede olmak üzere toplam 39 ili kapsayan prefabrik yapı elemanları alanında yapılacak desteklerin sektörü ne denli rahatlatacağı ise şimdiden merakla bekleniyor. Konu ile ilgili açıklamalarda bulunan Türkiye Prefabrik Birliği Genel Sekreteri Bülent Tokman, 2008 yılının ilk üç aylık dönemine göre, üretim düşüşünün yüzde 43 olduğunu belirterek; 2009 yılında üst yapı elemanlarında yüzde 47, altyapı elemanlarında yüzde 40, çevre düzeni elemanlarında ise yüzde 49’luk bir düşüş yaşandığını vurguladı. Türkiye Prefabrik Birilği olarak, depreme dayanıklı yeni bağlantılar gerçekleştirmek amacıyla AB tarafından fonlanan uluslararası bir projede yer aldıklarını belirten Bülent Tokman, hem bu projeye verilecek katkıların hem de projeden elde edilecek sonuçların sektör için oldukça önemli olduğunu dile getirdi.

Gereksiz harcamalar kısılıyor Sektörün en önemli sorunlarından biri olan denetimsizlik konusunun çözümü için de boş durulmuyor. Türkiye Prefabrik Birliği teknik komitesi tarafından geliştirilen denetetim sistemi ile üyelerin her yıl bağımsız denetçiler tarafından denetlenmesi de sağlanıyor. Yılbaşından itibaren tüm sektörlerde olduğu gibi prefabrik sektöründe de oldukça karamsar bir hava estiren krizin, tüm şirketleri tedbir almaya zorladığı kaydediliyor. Firmaların gereksiz tüm harcamaları kıstığı ve personel alımlarını yavaşlatğı belirtilirken, 2008 başında hedeflenen projelerin ötelendiği vurgulanıyor. Yılın ilk yansını kayıp olarak gören firmaların da ikinci yarıdan itibaren teşviklerin etkisiyle zararlarını giderme yoluna gidecekleri belirtiliyor.

Teşvikli Bölgeler ve İlleri

21’i üçüncü bölgede olmak üzere toplam 39 ili kapsayan prefabrik yapı elemanları alanında desteklenecek bölgeler şöyle:

Birinci Bölge

Bursa, Eskişehir, Bilecik

İkinci Bölge

Balıkesir, Çanakkale (Bozcaada ve Gökçeada ilçeleri hariç), Aydın, Denizli, Muğla.

Üçüncü Bölge

Manisa, Afyon, Kütahya, Uşak, Konya, Karaman, Kırıkkale, Aksaray, Niğde, Nevşehir, Kırşehir, Kayseri, Sivas, Yozgat, Zonguldak, Karabük, Bartın, Samsun, Tokat, Çorum, Amasya.

Dördüncü Bölge

Kastamonu, Çankırı, Sinop, Trabzon, Or¬du, Giresun, Rize, Artvin, Gümüşhane, Malatya, Elazığ, Bingöl, Tunceli.

Prefabrik veya lüks çelik villa yaptırmak için imarlı arsaya sahip olmak gerekiyor. İmarlı arsaların yanı sıra köylerde imarlı tarlalara da villa yaptırmak mümkün oluyor. Kadastral yola cepheli tarlalarda yüzde 5 imar hakkı var. Ancak tarlalara maksimum 250 metrekare villa yaptırılabiliyor. Standart prefabrik yapılarda anahtar teslimi metrekare fiyatı yaklaşık 350 TL. 

Prefabrik villarda kullanılacak çeliğin markası ve analizi son derece önemli. Özellikle çeliğin yarı ömrü prefabrik yapı açısından çok önemli. Yapılarda deformasyona uğrayan çelikler 75 yıl sonra bile değiştirebiliyorlar. Yani yapıda kullanılan çeliklerin ömrünün bitmesi aslında prefabrik villanın ömrünün bittiği anlamına gelmiyor. Ancak bakımının yapılması gerekiyor. Taşıyıcı konstrüksiyonda kaliteli ST-52 yapı çeliğinin kullanılmasına özen göstermek gerekiyor. Prefabrik yapı alırken mutlaka sorulması ve kontrol edilmesi gereken bir konu bu.

Prefabrik ve çelik yapı sektörünün önde gelen gruplarından Hekim Holding’e bağlı Özge Yapı Sanayi ve Ticaret A.Ş.’nin Pazarlama Müdürü Burcu Doğan, arsa, zemin betonu, dış tesisat gibi müşteriye ait bazı maliyetler hariç, 12 bin YTL’den başlayan hazır villa çözümleri olduğunu bildirdi. Burcu Doğan, “Bu tip, 27 metrekarelik standart bir villayı, zemin betonu dahil anahtar teslim olarak 15-20 bin TL’ye maletmek mümkün. Özel tasarımlı villa çözümlerimizde, kaynaksız yapı teknolojisi kullanıyoruz. Kendi ürünümüz olan ‘fibercement’ kaplamalar ise yapının yangın dayanımını artırıyor” diyor. Burcu Doğan şu bilgileri veriyor: “En ekonomik, alt yapısı dahil anahtar teslimi 100 metrekarelik dubleks villa (zemin betonu dahil, arsa hariç) 50 bin TL’den başlıyor. Hafriyat gerektirmeyen yerde, zemin betonu (subasman) maliyeti 50 metrekare için 4-5 bin TL’ye gelir. Fiyatlar metrekareden çok proje bazlı değişir. Bizim 25-30 farklı standart projemiz var. Dubleks villalar 100 metrekareden başlar. Küçük bir arsanız veya yüzde 5 imarlı tarlanız varsa, 27 metrekare prefabrik kır evini minimum 15-20 bınTL’ye maledebilirsiniz. Giydirme, yani lüks hazır villada (100 metrekarelik) maliyet 100 bin TL’den başlar.”

İstanbul’un yeni gelişen ilçelerinde villa kentlerin sayısı hızlaartarken, şehir merkezine yakın konut bölgeleri ile köylerde müstakil ev hayallerini gerçeğe dönüştürenlerin sayısı hızla artıyor. Müstakil ev talebindeki artış, özellikle büyük Marmara depreminden sonra kurulan prefabrik konut firmalarının sayışım artırdı. Sektörde köklü firmaların sayısı da azımsanmayacak kadar çok.

Peki, standart malzemelerle sunulan bir prefabrik eve veya lüks hafif çelik bir villaya sahip olmanın maliyeti nedir? Bu soruyu sektördeki firmalarının temsilcileri cevaplıyor. Ortalama 100 metrekarelik lüks bir çelik villada oturma hayali, arsa hariç, 80-90 bin TL’den başlayan fiyata gerçek oluyor. “Küçük bir kır evi de olsa bana yeter” diyenler ise yaklaşık 30 metrekarelik standart prefabrik evi (çelik taşıyıcılı) 15-20 bin TL’den başlayan fiyatlara maledebiliyor.

50-60 metrekareden başlayan standart prefabrik villalar ise arsa hariç 25-30 bin TL’den başlayan fiyatlara maledilebilir. Binlerce vatandaş küçük bir arsa veya İstanbul’a yakın köylerde yüzde 5 imarlı tarla alıp müstakil bir ev yaptırma hayali kuruyor; çoğu zaman bu, hayal olarak kalıyor. Oysa İstanbul’da bile küçük bir müstakil eve sahip olmanın maliyeti sanıldığı kadar yüksek değil. Özellikle standart prefabrik yapı olarak nitelenen, çelik taşıyıcılı yapılar düşük sayılabilecek bir fiyata maledilebiliyor. 100 metrekarelik dubleks standart prefabrik villayı (arsa hariç), 45-50 bin TL’den başlayan fiyata maletmek mümkün. Arsa veya yüzde 5 imarlı tarla maliyeti eklendiğinde bile İstanbul civarında 70-80 bin TL’ye 100 metrekarelik sıfır dubleks villaya sahip olunabiliyor.

Ender Çelik Yapı Yönetim Kurulu Başkam Ender Sunar, “Krize rağmen müstakil ev talebi devam ediyor. Şu an birçok noktada şantiyemiz var. Şantiyelere yönelik de çözüm sunabiliyoruz. Yurt dışında işler alıyoruz” diyor. Ender Sunar, şu bilgileri veriyor: “Krizde çelik fiyatları geriledi. O bir avantaj. Ayrıca herkes az kârla çok iş yapmaya çalışıyor. Sektörde firma sayısı çoğaldı. 114 metrekarelik standart prefabrik bir dubleks villa 35 bin 500 TL’den başlıyor. Arsa hariç, böyle bir ev yaklaşık 48-50 bin liraya malolur. Bu maliyetle bile İstanbul civarında ev sahibi olunabilir. 58 metrekare ve 15 bin TL’lik tek katlı prefabrik villa projemiz var; bu ev de, arsa hariç 25 bin TL’ye malolabilir. ‘Amerikan tarzı’ dediğimiz hazır villa çözümünü tercih edenler, 100 metrekare villayı 60-65 bin TL’ye maledebilir. Bu fiyata arsa ve zemin betonu dahil değil. Zemin betonu 5-10 bin TL’ye malour“

Standart prefabrik villa çözümleri sunan Yapı Prefabrik firmasının yetkilisi Levent Songelen, farklı büyüklüklerde villa çözümleri sunduklarını belirtiyor. Songelen “91 metrekarelik bir prefabrik villa, 16 bin 500 TL’den satılıyor. Bu fiyata zemin betonu, fayanslar, arsa dahil değil. Arsa hariç anahtar teslimi fiyat 30 bin TL’ye gelebilir” diyor. 16 bin 500 TL’lik paket fiyata çelik taşıyıcı, betopan panel iç ve dış duvarlar, vitrifiye malzemeler, elektrik tesisatı, sıhhi tesisat, iç ve dış boya, montaj dahil.

Alıcının sorumluluğundaki işler şunlar: “Malzemenin teslim alınması, korunması, montaj alanına gerekli elektrik temini belediye izinlerinin alınması, proje onayları, nakliye, bina harici dış bağlantılar, zemin betonu, şap, seramik, fayans, parke, ısıtma ve soğutma tesisatı, iki katlı binalarda merdiven, bina kurulumu için iskele, ofis-mutfak-yatak malzemeleri, oluklar, topraklama, bilgisayar-telefon hattı, İstanbul dışındaki montajlarda montaj ekibinin yol, yemek, konaklama, şantiye-konaklama arası geliş gidişleri”

Prefabrik konut firmalarından Akademi Prefabrik’in yetkilisi Soner Kurnaz ise “Sektörün tanıtım eksikliği var. Hazır villa çözümleri ne kadar iyi tanıtılırsa o kadar çok insanımız bu villaları tercih edecek. Biz son yaptığımız kampanyada 70 metrekarelik tek katlı villayı arsa hariç anahtar teslimi olarak 30 bin TL’ye malettik. 50-60 metrekarelik tek katlı villalar 15-16 bin TL’den paket fiyat olarak satılıyor” diyor. Soner Kurnaz, 100 metrekarelik, dubleks lüks çelik vilların ise anahtar teslimi olarak arsa hariç 90 bin TL’ye kolayca maledilebileceğini ifade ediyor. 

Daha fazla bilgi: http://www.akprefabrik.com/

Özge Yapı Pazarlama Müdürü Burcu Doğan, bakımlarının düzenli yapılması halinde standart prefabrik yapılar ve hafif çelik yapıların ömrünün 50 yılı geçtiğini ifade ediyor.

Son yıllarda müstakil hazır villa talebinin artan bir ivmeye sahip olduğunu belirten Burcu Doğan “Çelik konstrüksüyon konutlar büyük Marmara depreminden sonra popüler oldu. Özellikle batıdaki illerde çalışmalar yoğun. Gerek bireysel projeler olsun gerekse de site bazlı çalışmalar olsun talep var. Yurt dışında da çalışıyoruz” diyor.

Sorunsuz bir arsada montajın bir haftada başlayacağını, dubleks villalar için bu sürenin 15 günden başladığını söyleyen Burcu Doğan, “Dublekslerin anahtar teslimi 25 günü bulur” ifadesini kullanıyor. 

Daha fazla bilgi: http://www.ozgeyapi.com/